İçeriğe atla

Sözlük

EV şarj terimleri, sade Türkçe.

Ürün sayfalarında ve teknik tablolarda karşına çıkan kısaltmaların ne anlama geldiği — her biri tek cümlede, sonra bir paragraf bağlamla.

Terimler

Aradığın kısaltma burada.

Tanımların hepsi kendi kataloğumuzdaki ürün verisinden doğrulandı — ne satıyorsak onu anlatıyor.

A

AC şarj

Şebekeden gelen alternatif akımın araca olduğu gibi verilip, doğru akıma aracın kendi içindeki şarj ünitesi tarafından çevrildiği şarj yöntemidir.

Ev, işyeri ve otopark kurulumlarının tamamına yakını AC'dir. Şarj hızını çoğu zaman istasyon değil aracın içindeki dönüştürücü belirler: 11 kW'lık bir araç 22 kW'lık bir üniteye takılsa da 11 kW çeker. Kataloğumuzdaki duvar tipi üniteler 3,4-22 kW, taşınabilir cihazlar 2,3-22 kW bandındadır.

Ayrıca alternatif akım şarj · yavaş şarj

Amper (A)

Akım şiddetinin birimidir; şarj gücünü belirleyen iki çarpandan biridir.

Güç kabaca gerilim × akım × faz sayısıdır. Bu yüzden 32 amperlik bir ünite monofazede yaklaşık 7,4 kW, trifazede yaklaşık 22 kW verir. Kurulumda amper değeri hem kablo kesitini hem sigorta seçimini belirler; cihazın amper ayarı tesisatın taşıyabileceğinden yüksek olmamalıdır.

C

C2L (Charger to Load)

Şarj noktasının Type 2 çıkışından elektrik alıp normal priz olarak kullanmayı sağlayan adaptördür.

V2L ile AKIM YÖNÜ TERSTİR ve bu ikisi sık karıştırılır: V2L araçtan elektrik alır, C2L ise şarj noktasından alır. Bu yüzden C2L aracın V2L desteğine bağlı değildir, marka bağımsız çalışır. Karavan ve saha kullanımında yaygındır.

Ayrıca şarj noktasından priz · C2C

CCS2

Type 2 soketinin altına iki adet yüksek akım ucu eklenerek DC hızlı şarjı mümkün kılan birleşik şarj sistemidir.

"Combined Charging System" adı buradan gelir: üstteki Type 2 kısmı AC, alttaki iki uç DC içindir. Araçta tek bir yuva bulunur, böylece hem evde AC hem yolda DC şarj aynı porttan yapılır. Avrupa ve Türkiye'de DC tarafının standardıdır.

Ayrıca Combo 2 · CCS Combo

CE işareti

Ürünün Avrupa Birliği güvenlik düzenlemelerine uygunluğunu üreticinin beyan ettiğini gösteren işarettir.

Zorunlu bir tabandır, kalite derecesi değildir; üreticinin kendi beyanına dayanır. Bu yüzden satın alırken tek başına yeterli bir ölçüt sayılmaz. Bağımsız bir test kuruluşunun belgesi ve ilgili IEC standartlarına uygunluk daha güçlü güvencedir.

CEE priz / fiş

Sanayi tipi, kilitli ve yüksek akıma dayanıklı priz ailesidir; şarj cihazlarında monofaze 3/32A ve trifaze 5/32A biçimleri kullanılır.

Koddaki ilk rakam uç sayısını, ikincisi amperi gösterir: 3/32A üç uçlu monofaze, 5/32A beş uçlu trifazedir. Kataloğumuzda Mono ve Pro taşınabilir cihazlar bu fişle gelir ve kutularından ev prizine geçiş adaptörü çıkar; Mini doğrudan ev prizine takılır, adaptör gerekmez. Kilit mekanizması uzun süreli yüksek akımda gevşemeyi önler.

Ayrıca sanayi tipi priz · mavi priz · kırmızı priz

D

DC hızlı şarj

Doğru akımın istasyonda üretilip aracın bataryasına doğrudan verildiği, aracın kendi dönüştürücüsünü devre dışı bırakan yüksek güçlü şarj yöntemidir.

Dönüşüm araçta değil istasyonda yapıldığı için güç sınırı aracın dönüştürücüsüne takılmaz; bu yüzden çok daha hızlıdır. Yol kenarı, AVM ve filo tesisleri içindir — günlük ev şarjının yerini almaz. Kataloğumuzdaki DC istasyonlar 40-200 kW bandındadır ve CCS2 soketi kullanır.

Ayrıca hızlı şarj · doğru akım şarj

Dinamik yük yönetimi

Şarj gücünü, binanın o anki elektrik tüketimine göre otomatik azaltıp artıran denetim özelliğidir.

Abone gücü sınırlıyken şarj ünitesinin ana sigortayı attırmasını önler. Evde diğer cihazlar devreye girince şarj yavaşlar, yük azalınca yeniden hızlanır. Birden fazla ünitenin aynı hattı paylaştığı otopark ve sitelerde daha da önemlidir.

Ayrıca yük dengeleme · load balancing

Dönüştürücü adaptör

Bir priz tipini başka bir priz tipine çeviren kısa geçiş elemanıdır.

Örneğin sanayi tipi fişli bir cihazı ev prizine takmayı sağlar. Gücü ARTIRMAZ: çekilebilen akım her zaman zincirdeki en zayıf halkaya göre sınırlanır, dolayısıyla ev prizine takılan bir cihaz o prizin kapasitesinde çalışır. Fiş ve priz kodlarının doğru eşleştirilmesi gerekir.

Ayrıca priz dönüştürücü · fiş adaptörü

I

IEC 61851

Elektrikli araç iletken şarj sistemlerini tanımlayan uluslararası standarttır.

Şarj modlarını, araç ile ünite arasındaki sinyalleşmeyi ve güvenlik gerekliliklerini bu standart belirler. Bir ürünün bu standarda uygun olması, araçla doğru haberleşeceği ve koruma zincirinin kurallara göre çalışacağı anlamına gelir.

IEC 62196

Şarj fiş, priz ve soket tiplerini tanımlayan uluslararası standarttır.

Type 2 konnektör bu standardın ikinci bölümünde tanımlanır. Ürün etiketinde bu numarayı görmek, konnektörün standart ölçülerde olduğunu ve uyumlu araçlara takılacağını gösterir.

IK darbe dayanımı

Gövdenin dışarıdan gelen mekanik darbeye ne kadar dayandığını gösteren derecelendirmedir.

IP koduyla karıştırılmamalıdır: IP su ve tozu, IK darbeyi ölçer. Halka açık otopark gibi çarpma ihtimali yüksek yerlerde önem kazanır. Ev kurulumlarında belirleyici bir ölçüt olmaktan çıkar.

IP koruma sınıfı

Bir cihazın katı cisim ve suya karşı dayanıklılığını gösteren iki haneli koddur.

İlk hane toza, ikincisi suya karşı korumayı anlatır; sayı büyüdükçe koruma artar. Açık alanda veya yağmur alan bir otoparkta kullanılacak ürünlerde belirleyicidir. Kataloğumuzda kapalı alan ürünlerinden dış ortama uygun yüksek sınıflı modellere kadar farklı seviyeler bulunur.

Ayrıca IP sınıfı · su ve toz koruması

K

Kablo kesiti (mm²)

Kablo içindeki iletkenin kesit alanıdır ve taşıyabileceği akımı belirler; kablonun UZUNLUĞU ile ilgisi yoktur.

Ürün açıklamalarında geçen "3 × 2,5 mm²" ifadesi üç iletkenin her birinin kesitini anlatır, metrajı değil — bu ikisi sık karıştırılır. Kesit yetersizse kablo ısınır ve gerilim düşer. Uzun mesafede aynı akımı taşımak için kesit büyütülür.

Kaçak akım rölesi

Devrede istenmeyen bir kaçak algıladığında elektriği kesen can güvenliği elemanıdır.

Şarj hattı uzun süre yüksek akım taşıdığı için bu koruma zorunludur. Şarj ünitelerinin bir kısmında dahili olarak bulunur; bulunmayan kurulumlarda panoya ayrıca takılır. Sigortadan farklıdır: sigorta aşırı akımı, kaçak akım rölesi insan güvenliğini hedefler.

Ayrıca RCD · hayat koruma rölesi

Kilit motoru

Şarj sırasında kabloyu sokete kilitleyen, oturum bitince serbest bırakan mekanizmadır.

Ortak kullanılan veya dışarıya açık noktalarda kablonun izinsiz çıkarılmasını engeller. Kilit motoru bulunmayan modellerde kablo elle takılıp çıkarılır; ev kurulumlarında bu çoğu zaman yeterlidir. Ürün sayfalarındaki teknik tabloda belirtilir.

Kombinasyon kutusu

Priz, sigorta ve kaçak akım korumasının tek gövdede toplandığı hazır besleme kutusudur.

Sahada ayrı ayrı monte edilmesi gereken koruma ekipmanını tek üründe birleştirir; kurulum süresini kısaltır ve eksik koruma riskini azaltır. Dış ortamda kullanılacaksa koruma sınıfı önemlidir. İçindeki priz düzeni modele göre değişir.

kW ve kWh

kW anlık gücü, kWh ise o güçle belirli sürede aktarılan enerji miktarını gösterir.

Şarj cihazının etiketindeki değer kW'dır — yani hızdır. Bataryanın kapasitesi ve faturaya yansıyan tüketim ise kWh'dir. Yaklaşık hesap için enerjiyi güce bölmek yeterlidir: 2,3 kW ile on saatte yaklaşık 23 kWh aktarılır.

M

MID sayaç

Ölçüm cihazları yönetmeliğine göre sertifikalandırılmış, tüketilen enerjiyi hukuken geçerli biçimde ölçen dahili enerji sayacıdır.

OCPP oturumu kimin ne zaman şarj ettiğini kaydeder; ne kadar enerji tükettiğinin faturalandırmaya esas ölçümünü ise MID sayaç yapar. Site, işyeri veya otoparkta şarjı kullanıcıya yansıtmak istiyorsanız ikisi birlikte gerekir. Kataloğumuzda bazı modellerde entegre, bazılarında opsiyoneldir.

Ayrıca sertifikalı enerji sayacı

Monofaze

Tek fazlı şebeke bağlantısıdır; konutlarda standart olan bağlantı biçimidir.

Tek faz üzerinden çekilebilen güç sınırlıdır: 16 amperde yaklaşık 3,7 kW, 32 amperde yaklaşık 7,4 kW. Panoda üç faz yoksa 22 kW'lık bir ünite alsanız bile o güce çıkamazsınız — bu yüzden cihaz seçiminden önce panonun kontrol edilmesi gerekir.

Ayrıca tek faz · 220 volt

O

OBC (araç içi şarj ünitesi)

Aracın içinde bulunan ve AC şarjda alternatif akımı doğru akıma çeviren dönüştürücüdür.

AC şarjın hızını belirleyen asıl sınır çoğu zaman budur. Aracın OBC'si 11 kW ise 22 kW'lık üniteden de 11 kW çeker; aradaki fark boşa gider. Bu yüzden cihaz seçerken önce aracın AC kabul kapasitesine bakılmalıdır. DC şarjda OBC devre dışı kalır.

Ayrıca on-board charger · araç içi dönüştürücü

OCPP

Şarj istasyonu ile yönetim yazılımı arasındaki açık haberleşme protokolüdür.

İstasyonun uzaktan izlenmesini, kullanıcı yetkilendirmesini ve oturum kayıtlarının merkezi sisteme akmasını sağlar. Marka bağımsız olduğu için istasyonu bir yazılıma kilitlemez. Kataloğumuzda her modelde bulunmaz — ticari kullanım veya ücretlendirme düşünülüyorsa baştan OCPP'li model seçilmelidir.

Ayrıca Open Charge Point Protocol

P

Pano prizi

Elektrik panosuna veya duvara monte edilen, şarj kablosunun takıldığı sabit Type 2 prizdir.

Kendi elektroniği olan bir ünite değildir; kabloyu tesisata bağlayan kalıcı bir çıkıştır. Ekran, uygulama veya sayaç istemeyen, kendi kablosuyla şarj etmeye alışkın kullanıcılar için sade bir çözümdür. Koruma ekipmanı ayrıca planlanmalıdır.

Ayrıca şarj prizi · sabit priz

Pedestal (ayak / direk)

Duvara montaj imkânı olmayan yerlerde şarj ünitesini zemine sabitlemeye yarayan dikey taşıyıcıdır.

Açık otopark, site bahçesi ve ticari alanlarda kullanılır. Ünitenin kendisi değildir; üniteyi uygun yükseklikte taşır ve kablo geçişini düzenler. Zemine dübellenerek sabitlenir.

Ayrıca şarj direği · ayaklı montaj standı

R

RFID kart

Şarj oturumunu başlatmak için üniteye okutulan temassız yetkilendirme kartıdır.

Ortak kullanılan bir ünitede kimin şarj ettiğini ayırt etmeyi sağlar; böylece izinsiz kullanım engellenir ve tüketim kişi bazında raporlanabilir. Mobil uygulama ile birlikte veya onun yerine kullanılabilir. Ev kurulumlarında çoğu zaman gerekmez.

S

Schuko prizi

Evlerdeki standart topraklı prizdir; Türkiye'de yaygın olarak 16 amper taşır.

Taşınabilir şarj cihazları bu prize takılarak çalışabilir, ancak çekilebilen güç prizin ve tesisatın kapasitesiyle sınırlıdır — tipik olarak 2,3 kW civarı. Gece boyunca yavaş şarj için yeterlidir. Ev tipi uzatma kablosu veya çok girişli grup priz ile kullanılmamalıdır; saatlerce tam yükte çalışan bir hat için tasarlanmamışlardır.

Ayrıca ev prizi · topraklı priz · F tipi priz

Ş

Şarj eğrisi

Şarj gücünün, batarya doluluk oranına göre zaman içinde nasıl değiştiğini gösteren davranıştır.

Özellikle DC hızlı şarjda güç sabit kalmaz: batarya doldukça araç akımı kademeli olarak düşürür. Bu yüzden "kaç dakikada dolar" sorusunun cevabı genellikle yüzde seksene kadar olan süre üzerinden verilir. AC şarjda eğri çok daha düz seyreder.

Şarj kablosu (Mod 3)

Soketli bir şarj ünitesi veya halka açık istasyon ile aracı birbirine bağlayan, iki ucu da Type 2 olan kablodur.

Üzerinde kutu veya elektronik bulunmaz; sinyalleşme araç ile ünite arasında yapılır. Seçerken üç şey belirleyicidir: metraj, amper kapasitesi ve faz sayısı. Kablonun amper değeri kullanılacak üniteden düşükse şarj o değere iner.

Ayrıca Type 2 kablo · Mode 3 kablo

Şarj modları (Mod 1-4)

IEC 61851 standardının, aracın şebekeye hangi koruma düzeyiyle bağlandığını tanımlayan dört kademesidir.

Mod 1 korumasız doğrudan bağlantıdır ve elektrikli araçlarda kullanılmaz. Mod 2, kablo üzerinde koruma kutusu taşıyan taşınabilir cihazdır; gücünü takıldığı priz belirler. Mod 3, sabit kurulu duvar ünitesiyle yapılan ve araçla haberleşen AC şarjdır. Mod 4 ise DC hızlı şarjdır.

Şarj uzatma kablosu

Mevcut şarj kablosunun boyunu artırmak için kullanılan, iki ucu aynı priz tipinde olan sanayi tipi kablodur.

Ev tipi uzatma kablosu veya makara bu iş için uygun değildir; saatlerce tam yükte çalışan bir hat için tasarlanmamışlardır ve ısınabilirler. Uzatma seçerken kesit ve amper değeri, beslenecek cihazın ihtiyacını karşılamalıdır. Makara kullanılıyorsa tamamen açılmalıdır.

T

Taşınabilir şarj cihazı

Araçta taşınan, prize takılarak çalışan ve üzerinde koruma kutusu bulunan Mod 2 şarj cihazıdır.

Gücünü takıldığı priz belirler: ev prizinde yaklaşık 2,3 kW, sanayi tipi trifaze prizde 22 kW'a kadar çıkabilir. Bu yüzden "kaç kW" sorusunun cevabı cihazdan çok fişe bağlıdır. Seyahatte yedek çözüm ve prizi olan her yerde şarj imkânı sağlar.

Ayrıca mobil şarj cihazı · portatif şarj · seyyar şarj

Trifaze

Üç fazlı şebeke bağlantısıdır; aynı akımda monofazenin yaklaşık üç katı güç taşır.

22 kW AC şarj yalnızca trifaze bağlantıyla mümkündür (32 amper × üç faz). Konutlarda her zaman bulunmaz; çekilmesi gerekiyorsa bu bir elektrik altyapısı işidir ve kurulum bütçesinin büyük kısmını oluşturabilir. Aracın da 22 kW kabul edebilmesi ayrıca gerekir.

Ayrıca üç faz · 380 volt

TÜV belgesi

Bağımsız bir test ve belgelendirme kuruluşunun ürünü sınayıp uygunluğunu onayladığını gösteren belgedir.

Üreticinin kendi beyanından farklı olarak üçüncü taraf denetimine dayanır. Kataloğumuzdaki ürünlerin büyük bölümü CE ile birlikte bu belgeyi de taşır. Ürün sayfalarındaki sertifika satırından hangi belgelerin bulunduğu görülebilir.

Type 2 (IEC 62196-2)

Avrupa'da ve Türkiye'de AC şarjın standart soket ve fiş tipidir; yedi uçlu yuvarlak konnektördür.

Türkiye'de satılan elektrikli araçların AC tarafı Type 2'dir — marka fark etmez. Hem duvar ünitesinin çıkışı hem aracın girişi bu tiptir, kablonun iki ucu da Type 2 olabilir. Tesla'nın Türkiye'deki modellerinde de AC tarafı Type 2'dir, Kuzey Amerika'daki NACS soketi burada kullanılmaz.

Ayrıca Mennekes · Tip 2

V

V2L (Vehicle to Load)

Aracın bataryasındaki enerjiyi dışarıya vererek elektrikli cihazları beslemesidir.

Akım araçtan dışarı doğru akar: kamp, bahçe, karavan veya elektrik kesintisinde araç taşınabilir bir güç kaynağına dönüşür. Aracın bu özelliği desteklemesi ve araç markasına uygun bir adaptör gerekir. Her elektrikli araçta bulunmaz.

Ayrıca araçtan yüke · araçtan elektrik alma

W

Wallbox

Duvara veya ayağa sabitlenen, tesisata kalıcı bağlanan AC şarj ünitesidir.

Taşınabilir cihazın aksine prize takılmaz, doğrudan panodan beslenir; bu sayede daha yüksek ve kararlı güç verir. Kablolu (üzerinde sabit Type 2 kablo) veya soketli (kendi kablonuzu taktığınız) olabilir. Günlük ev ve işyeri şarjının standart çözümüdür.

Ayrıca duvar tipi şarj istasyonu · ev tipi şarj ünitesi

Terimi biliyorsun, ürünü seçelim.

Hangi cihazın sana uygun olduğundan emin değilsen rehberlere göz at ya da doğrudan bize sor — aracını ve kurulum yerini söylemen yeterli.